Cuộc sống ở nông thôn đã khó khăn từ bao đời nay. Gần đây chính sách của nhà nước đã tạo một bộ mặt mới cho nông thôn. Nhưng những thay đổi đó chưa đủ góp phần thay đổi bộ mặt
nông thôn lại bị chính người dân đẩy sang ngã rẽ khác.
Năm nay khó khăn thì đã rõ rồi, nhưng cái khó mới xuất hiện hay là đã xuất hiện trước đó mà ta không thấy và không chịu thấy.
Thu nhập bình quân đầu người của mấy năm trở lại đây có tăng nhưng ở mức trên dưới 1000 USD/năm/người thì chỉ đủ cơm ăn áo mặc, học hành cho con thôi. Với mức thu nhập đó không có tích lũy, nhưng về nông thôn xem mức sống thì thay đổi hoàn toàn. Mỗi nhà đều có xe máy, có nhà có trên 2 chiếc, xe tay ga thì xuất hiện cũng nhiều. Có nhà sắm xe nhưng để đó có đám tiệc mới lấy ra đi. Thì
sự lãng phí đó lớn chừng nào, chưa kể có hộ vay tiền ngân hàng mua xe.
Về vật chất thì sắm xe máy, tivi, tủ lạnh,... Còn về
cách sống cũng thay đổi. Đám cưới, đám giỗ được tổ chức to hơn, thậm chí sinh nhật con cũng tổ chức hơn chục mâm. Bia được dùng thay rượu trong các buổi tiệc. Khi đám tiệc đi qua thì mọi chi phí là một gánh nặng. Nhưng họ vẫn thích vậy, muốn đám nhà mình tổ chức to hơn. Trong khi đó với số tiền đám tiệc hàng năm có thể lo cho con cháu ăn học thật tốt.
Còn một việc tương đối trọng đại là xây nhà. Các nhà ở nông thôn ngày càng
bê tông hóa. Nhà cửa rất to đẹp hơn. Nhưng tiền đâu xây nhà 200 - 300 triệu. Thậm chí có nhà xây có giá bạc tỷ. Một số ít hộ tích lũy tốt xây nhà, số thì bán đất xây nhà, số thì việt kiều gởi về, còn lại đi vay. Bây giờ các hộ gia đình trẻ ra riêng thì xây ngay nhà, thiếu hụt thì xin cha mẹ, đi vay. Không như ngày xưa ra riêng cất nhà lá, qua 2 - 3 xác lá (1 xác lá khoảng 3 năm) thì nâng lên mái tôn, mái ngói vách vẫn bằng tre. Sau đó mới nâng cấp lên nhà xây.
Đành rằng
từ nghèo khó đi lên nay có cái ăn cái mặc thì cũng muốn xây nhà, sắm sửa đồ đạc trong nhà. Nhưng có những hộ chi tiêu quá sức thay vì dành vốn tích tụ ruộng đất, cho con học nghề,... nói chung là định hướng phát triển lâu dài.
Như vậy
thực trạng này ở nông thôn đã xảy ra lâu rồi nhưng không ai nhắc tới nó như là một tệ nạn, mà ca ngợi nông thôn ngày nay đang thay da đổi thịt. Nên khi kinh tế khó khăn thì áp lực lên vai người dân càng lớn. Chưa kể hình thành nên một thế hệ trẻ chỉ biết hưởng thụ không biết tích luỹ, chăm chút làm ăn.