Giáo sư Thành Quân Ức - Đại học Bắc Kinh gọi các DN nhà nước của Trung Quốc trước cổ phần hoá là DN Tào Tháo. Đương nhiên , gọi như thế, Giáo sư Thành cũng có cái lý của ông. Cái lý đó xuất phát từ sự nghiệp của Tào Tháo.

--------------------------------

Sau khi giết Đổng Trác không thành, Tào Tháo chạy thục mạng về quê, trên đường ghé vào nhà người bạn kết nghĩa của cha Tào Tháo là Lã Bá Sa, xin ngủ qua đêm. Hai ngừơi đến cửa, xuống ngựa vào chào Lã Bá Sa. Sa hỏi Tháo rằng:

- Ta nghe triều đình tầm nã anh cấp lắm. Cha anh phải lánh sang ở Trần Lưu rồi. Sao anh đến được đây?

Tháo bèn đem chuyện đầu đuôi kể với Lã Bá Sa, rồi lại trỏ vào Trần Cung nói:

- Nếu không gặp được quan huyện đây thì bây giờ đã thịt nát xương tan rồi.

Lã Bá Sa vái Trần Cung rồi nói:

- Cháu nó nếu không gặp được ngài, thì họ Tào còn gì. Đêm nay xin ngài hãy thong thả nghỉ lại đây.

Nói xong, đứng dậy vào trong nhà, một chốc trở ra, bảo Trần Cung:

- Nhà tôi không có rượu ngon. Để tôi sang xóm Tây, mua một bình rượu ngon về uống.

Nói rồi lật đật cưỡi lừa ra đi.

Tháo với Cung ngồi ở nhà, chợt nghe thấy sau nhà có tiếng mài dao. Tháo bảo Trần Cung rằng:

- Lão Bá Sa đối với tôi không thân thiết gì lắm. Chuyện này đáng nghi đấy.

Hai người rón rén bước ra sau nhà tranh, nghe thấy có tiếng người nói:

- Trói lại mà giết!

Tháo bảo Trần Cung:

Phải rồi, nếu ta không hạ thủ trước thì sẽ bị bắt.

Tháo và Cung hai người cùng rút gươm đi thẳng vào, gặp người nào trong nhà giết người ấy, giết một lúc tám người. Tìm đến trong bếp chỉ thấy một con lợn trói bốn vó sắp bị chọc tiết.

Cung giật mình nói:

- Mạnh Đức ơi! Đa nghi quá, giết nhầm phải người tử tế rồi.

Hai người vội vàng trở ra lên ngựa đi. Đi độ được hai dặm gặp Lã Bá Sa cưỡi lừa về, trước yên treo hai lọ rượu, tay xách một nắm rau quả. Sa hỏi hai người:

- Hiền điệt với sứ quân sao lại đi?

Tháo nói:

- Tôi là người có tội, không dám ở lâu.

Lã Bá Sa nói:

- Ta đã dặn người nhà làm thịt con lợn rồi. Sứ quân với hiền điệt ngại gì một đêm. Xin quay ngay ngựa lại cho!

Tháo cứ tế ngựa đi. Đi được vài bước, rút gươm ra, quay ngựa trở lại, gọi Lã Bá Sa hỏi:

- Ai đi đằng sau ông đấy?

Sa quay đầu lại xem, Tháo chém ngay, Sa ngã xuống đất chết.

Cung cả sợ hỏi rằng:

- Lúc nãy nhầm đã đành. Bây giờ sao lại đang tay như thế? Tháo nói:

- Bá Sa về nhà thấy nhiều người chết, tất nhiên không để yên, nếu đem người đi đuổi thì ta bị vạ ngay.

Cung nói:

- Biết rằng mình nhầm rồi, lại còn cố ý giết người nữa, thực là đại bất nghĩa!

Tháo nói:

- Thà rằng ta phụ người còn hơn để người phụ ta.

Trần Cung thấy Tào Tháo là kẻ bất nghĩa nên nửa đêm lén cưỡi ngựa bỏ đi. Tào Tháo đi suốt đêm về đến Trần Lưu thì tìm thấy bố là Tào Tung, thuật lại sự tình với bố, muốn đem gia tài bán đi để mộ nghĩa binh.

Tào Tung nói:

- Gia tư nhà ta không có mấy tí. Cha e không đủ để kham nổi việc lớn. Ở đây có ông Vệ Hoàng, là người khinh tài trọng nghĩa, nhà giàu, nếu được ông ấy giúp thì con có thể mưu được việc lớn.

Tào Tháo bèn gặp Vệ Hoàng nhờ được giúp đỡ. Vệ Hoàng vui vẻ giúp Tào Tháo, cho tiền mua ngựa, may áo giáp, rèn binh khí để chiêu mộ binh sĩ.

Vốn liếng khi khởi nghiệp của Tào Tháo chỉ có thế. Sau này Tào Tháo còn phải núp dưới bóng Viên Thiệu mới bảo toàn được lực lượng. Nhưng cái đầu của Tào Tháo cao hơn Viên Thiệu một bậc. Khi được phong chức ở huyện Hứa Xương, Tào Tháo liền đón Hiến Đế về huyện Hứa và đổi tên là Hứa Đô. Từ đấy, Tào Tháo mượn danh vua tập hợp lực lượng, đe nẹt chư hầu và nhanh chóng trở thành Thừa tướng.

Tào Tháo mượn danh vua Hiến Đế mà có đất Trung nguyên, có quân đội hùng mạnh để đánh Đông, dẹp Bắc. Các DN nhà nước cũng mượn danh Nhà nước mà có đất đai, vị trí kinh doanh đẹp, được ưu tiên vay vốn ngân hàng, khi không trả được nợ thì Nhà nước xoá nợ cho. Vì thế mà Giáo sư Thành Quân Ức gọi đó là DN Tào Tháo. Tào Tháo mượn danh Hiến Đế để gây dựng lực lượng, nhân danh vua để cấp đất, thu tô, mộ lính, vì thế quân có hàng trăm vạn, lương thực có tới hàng nghìn kho. Nhưng Tào Tháo không làm gì cho Hiến Đế cả mà chỉ làm cho mình, gây dựng sự nghiệp riêng, nắm lấy thực quyền, xưng vương và áp chế nhà vua. Các DN nhà nước của Trung Quốc cũng mượn danh Nhà nước mà có đất, có tiền, thậm chí còn được độc quyền xuất nhập khẩu, nhưng nhiều DN không làm gì cho nhà nước cả. Họ làm giàu cho họ còn đồng vốn Nhà nước bỏ ra bao nhiêu cũng mất hút bấy nhiêu cuối cùng là các DN Tào Tháo nợ ngân hàng nhà nước tới hàng mấy trăm nghìn tỷ đồng không sao trả được và Nhà nước lại phải xoá nợ cho.

Các DN nhà nước vay vốn của Nhà nước để kinh doanh, thế chấp bằng đất đai, nhà xưởng, mà cả hai thứ này lại cũng là tài sản của Nhà nước. Như vậy, khác gì con mượn ô tô của bố làm tài sản để thế chấp, vay tiền của mẹ. Khi con không trả được nợ thì ôtô của bố đấy, mẹ cứ thu đi, con chẳng mất cái gì cả. Một cơ chế kinh doanh như thế mà đòi có hiệu quả thì đúng là nằm mơ giữa ban ngày. Khi người ta không kinh doanh bằng đồng vốn của mình thì chủ DN không bị lợi tức thúc bách. Trái lại DN kinh doanh càng thua lỗ thì giám đốc càng giàu to. Trong các DN Tào Tháo, ai kinh doanh thua lỗ ấy mới là người khôn, còn tính toán để kinh doanh có lãi đóng tiền vào kho bạc nhà nước là người dại.

Một nền kinh tế lấy các DN Tào Tháo làm chủ đạo, làm đội chủ lực thì đó không phải là một nền kinh tế thị trường và mãi mãi không có kinh tế thị trường. Khi Nhà nước Trung Quốc nhận ra rằng cỗ xe DN Tào Tháo quá rệu rã rồi, không thể kham nổi sứ mệnh công nghiệp hoá - hiện đại hoá nữa thì Nhà nước Trung Quốc kiên quyết cải cách các DN nhà nước, bằng nhiều hình thức khác nhau, cổ phần hoá, bán DN, cho thuê DN. Nhà nước Trung Quốc đã thành công trong việc nhanh chóng cải cách hơn hai triệu DN Tào Tháo, nhờ thế mà nền kinh tế của Trung Quốc đã phát triển ở mức cao nhất thế giới như hiện nay. Cùng với việc cải cách các DN Tào Tháo, Nhà nước Trung Quốc còn tích cực cải cách thể chế, với khẩu hiệu: Chính xí khu biệt (chính quyền và DN tách riêng rẽ) nghĩa là không có bộ chủ quản, nghĩa là ít chính phủ trong kinh doanh và nhiều kinh doanh trong chính phủ và đó là nguyên nhân thành công của nền kinh tế Trung Quốc.

Trộm nghĩ nền kinh tế của VN ta cũng có không ít DN Tào Tháo. Nếu không thay máu cho loại DN này thì nền kinh tế của nước ta còn khó khăn.